Bahçe Kapısı Seçimi: Geçiş Genişliği, Kanat Düzeni ve Kilit Tipi

Bir çit hattında hareket eden tek parça kapıdır. Paneller ve direkler sabitlendikten sonra yerinde durur, kapı ise her gün açılır, kapanır ve yükünü tek bir noktaya, menteşe tarafına aktarır. Bu yüzden kapı hattın geri kalanıyla aynı mantıkla seçilmez. Panelde belirleyici soru hattın kaç metre olduğudur, kapıda ise oradan neyin geçeceğidir.

Kararı üç ölçü belirler: kapıdan geçmesi gereken en geniş nesnenin genişliği, kanadın açılırken süpürdüğü alan ve kilidin gün içinde kaç kez kullanılacağı. Menteşe tarafı ile açılma yönü çoğu zaman en sona bırakılır. Oysa bu ikisi montaj anında sabitlenir ve sonradan değiştirilmesi en zahmetli karardır.

Kanat genişliği ile net geçiş genişliği aynı sayı değil

Kapı setinin ölçüsü kanadı tarif eder, geçişi değil. Panel çit kapılarında kanat 50×50 mm profil bir çerçeve içine kuruludur ve set, kanadı taşıyacak iki adet 50×50 mm destek direğiyle birlikte gelir. İki direğin arasında kalan açıklıktan kanadın kendi çerçevesi ve menteşe tarafındaki bağlantı payı düşer. Geriye kalan boşluk, günlük kullanımda karşınıza çıkan gerçek geçiştir.

Bu fark hesaba katılmadığında sonuç kapı yerine takıldıktan sonra anlaşılır. El arabasının kasası kanada sürter, bisiklet gidonu çerçeveye takılır veya iki kişi taşınan bir yükle yan yana geçemez.

Ölçüyü şu sırayla çıkarmak, kanat ölçüsüne bakarak karar vermekten daha güvenlidir.

1. Kapıdan geçecek en geniş nesnenin en geniş yerini ölçün. El arabasında bu genellikle tekerlek değil, kasanın üst ağzı veya sapların dış açıklığıdır.
2. Nesneyi taşıyan kişinin ellerine ve dirseklerine iki yandan pay ekleyin. Yüklü bir el arabası düz bir çizgide değil, hafif sallanarak ilerler.
3. Kanat açıkken menteşe tarafında duran çerçeve payını çıkarın. Kanat tam dik konuma gelse bile bu pay geçişe geri dönmez.
4. Bulduğunuz sayıyı kanat ölçüsüyle değil, kapı setinin iki direği arasında kalan açıklıkla karşılaştırın.

Araç geçişi planlanıyorsa tek ölçü yetmez. Aracın gövde genişliği kadar kapıya hangi açıyla yaklaşıldığı da belirleyicidir. Yola dik bir girişte araç kapıya düz gelir. Hattın köşesine yakın bir kapıda ise aracın dönüş yayı, duran ölçünün gösterdiğinden daha geniş bir açıklık ister. Aynalar ve açık haldeki kanat da bu yayın içinde kalır.

Tek kanat mı, çift kanat mı

Panel çit kapıları, Dekorafence bahçe çiti kategorisinde tek kanat olarak paketlenir. Set içinde bir kapı kanadı, iki adet 50×50 mm destek direği, kilit mekanizması ve çelik dübel ile vida dahil bağlantı elemanları bulunur. Yaya geçişi, el arabası ve bahçe ekipmanı için tek kanat çoğu bahçede yeterli açıklığı verir.

Kanat genişledikçe iş menteşe tarafında zorlaşır. Kanadın ağırlığı menteşe hattından uzaklaşan bir kol gibi davranır, yani genişlik arttığında üst menteşeye binen kuvvet ağırlığın artışından daha hızlı büyür. Bunun günlük karşılığı, geniş bir tek kanatta kilit köşesinin zamanla alçalması ve kapının kapanırken karşı direğe sürtmesidir. Kanadın süpürdüğü yay da uzar, böylece kapının önünde boş tutulması gereken alan büyür.

Açıklığı iki kanada bölmek bu iki sorunu aynı anda küçültür. Her kanadın yayı kısalır ve tek bir menteşe hattına binen yük paylaşılır. Karşılığında iki kilitleme noktası ve sabit duran kanadı yerinde tutacak bir zemin durdurucu gerekir.

• Yaya ve el arabası geçişinde, kapı önünde yeterli boş alan bulunan girişlerde tek kanat yeterlidir.
• Kapı önünde duvar, basamak, saksı veya çalı gibi yayı kesen bir engel varsa dar kanat ya da bölünmüş açıklık daha kullanışlıdır.
• Araç geçişi gereken açıklıklarda tek kanat hem uzun bir yay hem de menteşe tarafında yüksek yük anlamına gelir.
• Aynı hattan hem yaya hem araç geçiyorsa, tek geniş açıklık yerine ayrı bir yaya kapısı planlamak günlük kullanımı kolaylaştırır.

Standart ölçülerin dışında bir açıklık gerekiyorsa ürün sayfaları özel ölçü için iletişim kurulmasını ister. Özel üretimde üretim başladıktan sonra ölçü değişikliği yapılamadığı için bu yolda ölçünün siparişten önce kesinleşmesi gerekir.

Sürgü kilit ile kapı kolu arasındaki fark nerede hissedilir

İki model aynı gövdeyi paylaşır: 4 mm galvanizli çelik tel ve 50×50 mm profil çerçeve. Ayrıştıkları yer kapatma mekanizmasıdır. Sürgü kilitli sette kanadı yerinde tutan bir sürgü kilit mekanizması bulunur. Kapı kollu sette ise barelli ve kilitlenebilir bir kapı kolu mekanizması yer alır. Fark, kapının kaç kez ve hangi koşulda kullanıldığında kendini gösterir.

Kapı yüksekliği de sipariş anında seçilir. Kapı kollu ve kilitli modelde 75, 100, 125, 150, 175 ve 200 cm kademeleri sunulur. Seçilen kademe komşu panelin yüksekliğiyle birlikte değerlendirilir, çünkü kapı hattan belirgin biçimde alçak kaldığında hem görünüşte hem kullanımda bir kırılma oluşur.

Kilit tipi kararı tek başına verilmez, çünkü kolun veya sürgünün durduğu taraf menteşe tarafının karşısıdır. Kilit tarafını seçmek, aynı anda kapıya hangi taraftan yaklaşılacağını seçmek demektir.

Menteşe tarafı ve açılma yönü kapı takılmadan önce kararlaştırılır

Kanat, menteşelerin bağlandığı direk etrafında döner. Bu direk hangi taraftaysa kilit karşı tarafta kalır ve kanat yalnızca bir yöne, ya bahçeye ya da dışarı doğru açılır. Karar montajla sabitlendikten sonra yönü değiştirmek kanadın çevrilmesini, kilidin yer değiştirmesini ve dübel deliklerinin yeniden açılmasını gerektirir.

• Yaklaşma yönü: kanat gelen kişiye doğru açılıyorsa her seferinde bir adım geri gitmek gerekir. Sık kullanılan yaya girişlerinde kanadı geçiş yönünde açmak daha rahattır.
• Zemin eğimi: kapının önü arkasından yüksekse kanat yokuş yukarı açılırken alt boşluk daralır ve kanat zemine sürter. Bu durumda açılım aşağı yöne alınır.
• Kanadın süpürdüğü yay: duvar, basamak, çöp kovası, saksı veya çalı yayın içinde kalmamalıdır. Yay yalnızca kapının tam karşısında değil, kanadın açık halde durduğu noktada da boş olmalıdır.
• Rüzgarın baskın yönü: açık kanadı arkadan iten rüzgar menteşe tarafını zorlar. Rüzgara açık girişlerde kanadı açık konumda tutan bir durdurucu düşünülmelidir.
• Ortak geçiş: kanadın açık halde yaya yolunu daraltmadığı yön tercih edilir.

Kapının hat üzerindeki yerini zemin belirler

Kapı, hattın en simetrik göründüğü noktaya değil, altındaki zeminin en düzgün ve en sağlam olduğu noktaya kurulur. Kanat sabit bir alt boşlukla asılır, bu boşluk montajda ayarlanır ve sonrasında değişmez. Zemin kapının önünde yükseliyor veya çukurlaşıyorsa kanat yayın bir bölümünde sürter, bir bölümünde ise altında beklenenden geniş bir aralık bırakır.

Yay boyunca duran malzeme de kararın parçasıdır. Çakıl serilmiş bir girişte taşlar kanadın altına toplanır ve kapı zamanla tam açılmaz hale gelir. Kapının önünde sert ve düz bir yüzey bırakmak, hem alt boşluğun korunmasını hem de kanadın her mevsim aynı açıklıkta çalışmasını kolaylaştırır.

Kapı seti kendi iki destek direğiyle geldiği için açıklığın iki yanı bu direklerle çerçevelenir. Panel hattı bu direklerden devam eder, yani kapının yeri kesinleşmeden hattın panel bölümlemesi de kesinleşmez.

Geri alınabilen kararlar ve alınamayanlar

Bahçe kapısı seçiminde kararların bir bölümü kurulumdan sonra düzeltilebilir, bir bölümü düzeltilemez. Sipariş öncesinde ayırt edilmesi gereken sınır budur.

• Kullanılmamış, ambalajı bozulmamış ve standart ölçüdeki bir set 14 gün içinde iade ve değişim kapsamındadır.
• Özel ölçü talebiyle üretilen kapılarda üretim başladıktan sonra ölçü değiştirilemez ve bu ürünler cayma hakkı kapsamında iade alınmaz.
• Sert zeminde direk yerleri dübellendikten sonra kapının konumunu kaydırmak yeni delik açmak ve eski delikleri kapatmak demektir.
• Menteşe tarafı bir kez seçildiğinde açılma yönünü değiştirmek kanadı, kilidi ve direk düzenini birlikte etkiler.
• Yükseklik kademesi sipariş anında seçilir, hat üzerinde sonradan uyarlanmaz.

Kapı, çit hattının en çok kullanılan ve en çok zorlanan parçasıdır. Seçimi kolaylaştıran şey ürün listesine bakmak değil, önce geçecek nesneyi ölçmek, sonra kanadın süpüreceği yayı zeminde işaretlemektir. Bu iki adım tamamlandığında kanat düzeni ve kilit tipi kendiliğinden daralır. Burada da montaj yapılacak zeminin ve kullanım koşullarının önceden değerlendirilmesi, sipariş sonrası düzeltmelerin büyük bölümünü ortadan kaldırır.